فویل (Foil) | معرفی عناصر داستانی (۱۹)

Don Quixote & Sancho Panza

سانچو پانزا برخلاف اربابش دون کیشوت، چاق، واقع‌گرا و شوخ‌طبع است.

 

معرفی عنصر داستانی فویل

بعضی‌وقت‌ها جواهرفروشان زیر جواهرشان فویل آلومینیومی براقی می‌گذارند تا بیشتر بدرخشد. در عرصه‌ی ادبیات «فویل» به شخصیتی گفته می‌شود که باعث درخشش ویژگی‌های شخصیتی یک نفر دیگر می‌شود. این امر عموماً به‌خاطر تضاد این دو با هم به وقوع می‌پیوندد، ولی فویل از طریق رقابت با شخصیت موردنظر، تشویق او به انجام کارهای منفی (مثل دعوا و جروبحث کردن) اشاره به نکات و مسائل واضح و مبرهن و بیان جملات طعنه‌آمیز نیز می‌تواند نقش خود را ایفا کند.

دستیارها[۱] عموماً چیزی هستند که خود قهرمان نیست (مثلاً قهرمانی که زود عصبانی می‌شود، دستیاری آرام و عاقل دارد) و از این طریق نقش خود را به‌عنوان یک فویل ایفا می‌کنند. در سناریوی کلیشه‌ای «خوبی علیه بدی» شخصیت مثبت و منفی هم هردو می‌توانند فویل یکدیگر محسوب شوند، چون هریک در موقعیت‌های مشابه و نسبت به چالش‌ها و مشکلات یکسان عکس‌العمل متفاوتی دارند.

تقریباً در تمام داستان‌های چندشخصیتی نویسنده بین شخصیت‌ها تضاد برقرار می‌کند تا به آن‌ها عمق بیشتری ببخشد؛ بدون توجه به این‌که هریک در ترازوی خوبی/بدی در کدام سمت قرار دارند. برای ایجاد یک فویل لازم نیست حتماً پای باورهای اخلاقی به میان کشیده شود.

بعضی‌مواقع فویل یک شخصیت تک‌بعدی و فرعی است که وارد صحنه می‌شود، راجع به چیزی اظهارنظر می‌کند و سپس از داستان محو می‌شود. اما فویل‌ها اغلب شخصیتی ثابت هستند که ویژگی‌ها و عقایدشان با ویژگی‌ها و عقاید یک شخصیت ثابت دیگر متفاوت است. گاهی هم پیش می‌آید که به جای تضاد در زمینه‌های مختلف، دو فویل خیلی شبیه به هم هستند و فقط یک فرق اساسی دارند و این فرق اساسی جلوه‌گر شخصیتشان می‌شود.

بسیاری از فویل‌های عمدی از لحاظ فیزیکی نقطه‌ی مقابل شخصیت اصلی هستند. چاق/لاغر و قدبلند/قدکوتاه جزو رایج‌ترین راه‌های ایجاد تضاد هستند. همچنین از رنگ مو نیز برای ایجاد فویل استفاده می‌شود؛ مثلاً اگر معشوقه‌ی قهرمان بلوند باشد، شخصیت منفی اصلی موی سیاه/حنایی دارد و برعکس.

تقریباً هر دو نوع شخصیتی می‌توانند فویل یکدیگر باشند؛ در صورتی که به درستی کنار یکدیگر قرار گیرند و نویسنده کاربلد باشد. با این‌حال تعداد زیادی تیپ شخصیتی وجود دارند که تنها دلیل وجود داشتنشان فویل بودن نسبت به شخصیت اصلی و در صورت وجود یک سری شخصیت، نسبت به یکدیگر است.

اگر با کمی خیال‌پردازی به انسان‌های دور و برتان نگاه کنید، احتمالاً متوجه می‌شوید که این تیپ شخصیتی ریشه در واقعیت هم دارد و بسیاری از زوج‌ها هم در داستان و هم در واقعیت فویل یکدیگر هستند.

 

مرد حرف و مرد عمل

 

تعدادی از زوج‌های فویل ساز

  • جدی/عاقل و خل/بی‌خیال/روانی. البته جدی/عاقل در مقایسه با فویلش جدی/عاقل به‌نظر می‌رسد، وگرنه خودش هم عموماً شخصیت عجیبی دارد (سم و مَکس در مجموعه‌ی سم و مَکس[۲]).
  • فعال/جدی و تنبل/بازیگوش (مارج و هومر در مجموعه انیمیشن خانواده‌ی سیمپسون[۳]).
  • رتبه‌ی اول و رتبه‌ی دوم. اگر به‌خاطر رتبه‌ی اول نبود، رتبه‌ی دوم بهترین می‌شد و همین اتفاق عموماً حسادت او را نسبت به رتبه‌ی اول برمی‌انگیزد (سالیِری و موزارت در فیلم آمادئوس[۴]).
  • خواهر/برادر کوچک‌تر اعصاب‌خردکن و /خواهر/برادر بزرگ‌ترش که حوصله‌ی او را ندارد (دَش و وی در انیمیشن شگفت‌انگیزها[۵]).
  • خواهر/برادر احمق/سربه‌هوا و خواهر/برادر که مسئول اوست (تام و ادموند برترام در داستان منسفیلد پارک[۶]).
  • دشمنان قسم‌خورده (ماریو و بوزِر در بازی برادران سوپرماریو[۷]).
  • زشت و زیبا (وال‌یی و ایو در انیمیشن وال‌یی[۸]).
  • باهوش و پرزور (آستریکس و اُبلیکس در سری کامیک آستریکس و اُبلیکس[۹]).
  • پسر دمدمی/بی‌حوصله/عصبی و دختر آرام/مهربان (بِل و دیو در انیمیشن/داستان دیو و دلبر[۱۰]).
  • پسر آرام/عاقل و دختر پرانرژی/پرتکاپو (دکستر و دی‌دی در سری آزمایشگاه دکستر[۱۱]).
  • هابیل و قابیل یا برادرانی که به خون هم تشنه‌اند (رایلی و استانیس باراثیون در مجموعه‌ی بازی تاج‌وتخت[۱۲]).
  • فرمانده‌ی نرم و زیردست خشن/بداخلاق (سروان میلر و گروهبان هورواث در فیلم نجات سرباز رایان[۱۳]).
  • رهبر شجاع/مغرور و دستیار بزدل/حقیر (ولدمورت و پیتر پتی‌گرو در مجموعه‌ی هری پاتر[۱۴]).
  • دختر قوی/مرد صفت و پسر ضعیف/سوسول (آسترید و هیکاپ در مجموعه‌ی راهنمای رام کردن اژدها[۱۵]).
  • شاگرد و استاد (لوک اسکای واکر و یودا در مجموعه‌ی جنگ ستارگان[۱۶]).
  • شخصیت پلید/گستاخ و همراهی که دائم به او نکات اخلاقی یادآوری می‌کند (لانگ جان سیلور و مورف در انیمیشن سیاره‌ی گنج[۱۷]).
  • مرد باکلاس/شریف و مرد یاغی/رند (سایکلوپس و ولوِرین در افراد ایکس[۱۸]).
  • انسان و همراه غیرانسان مثل سگ، گربه، موش، پری و … (موگلی و بالو در انیمیشن کتاب جنگل[۱۹]).
  • سیاه‌پوست و سفیدپوست (جولز و وینسنت در فیلم قصه‌ی عامه‌پسند[۲۰]).
  • مرد حرف و مرد عمل (سال گودمن و والتر وایت در مجموعه‌ی تلویزیونی افسارگسیختگی[۲۱]).
  • دوقلوهای متضاد (آرتمیس و آپولو در اساطیر یونان[۲۲]).
  • زوج یاغی (میکی و مالوری ناکس در فیلم قاتلان بالفطره[۲۳]).
  • دوستانی که دائماً با هم درگیرند و سر هم غر می‌زنند، ولی دوستی‌شان پایدار است (جک اسپارو و ویل در فیلم‌های دزدان دریایی کاراییب[۲۴]).
  • دو دوستی که با هم کَل‌کَل می‌کنند و رقابت دوستانه دارند (لگولاس و گیملی در ارباب حلقه‌ها[۲۵]).
  • دو رقیب/دشمنی که برای یکدیگر احترام قائلند و حتی اگر به‌خاطر شرایط حاکم نبود، می‌توانستند دوستان خیلی خوبی برای هم باشند (هکتور و آشیل در داستان ایلیاد[۲۶]).
  • یک شخصیت و صدایی در درونش (به عبارتی تجسم نفس اماره) که دائم او را وسوسه می‌کند (شاهزاده‌ی و شاهزاده‌ی سیاه در بازی شاهزاده‌ی پارسی: دو سریر[۲۷]).

 

 

[۱] sidekicks

[۲] Sam & Max, Sam & Max (Co & TV & VG)

[۳] Marge & Homer, The Simpsons (TV & F & Co & VG)

[۴] Salieri & Mozart, Amadeus (F)

[۵] Dash & Vi, The Incredibles (F)

[۶] Tom & Edmund Bertram, Mansfield Park (Lit)

[۷] Mario & Bowser, Super Mario Bros (VG  & F)

[۸] WALL-E & Eve, WALL-E (F)

[۹] Asterix & Obelix, Asterix & Obelix (Co & TV & F)

[۱۰] Belle & The Beast, Beauty & The Beast (Lit & F & TV & VG)

[۱۱] Dexter & Dee Dee, Dexter’s Laboratory (TV & F)

[۱۲] Reily & Stannis Baratheon, A Song of Ice & Fire (Lit & TV & VG & Co)

[۱۳] Captain Miller & Sargent Horvath, Saving Private Ryan (F)

[۱۴] Voldomort & Peter Pettigrew, Harry Potter (Lit & F & VG)

[۱۵] Astrid & Hiccup, How to Train Your Dragon (Lit & F & VG)

[۱۶] Luke Skywalker & Yoda, Star Wars (F & TV & Co & VG & Lit)

[۱۷] Long John Silver & Morph, Treasure Planet (F & VG)

[۱۸] Cyclops & Wolverine, X-Men (Co & F & TV & VG)

[۱۹] Mowgli & Baloo, The Jungle Book (F & VG)

[۲۰] Jules & Vincent, Pulp Fiction (F)

[۲۱] Saul Goodman & Walter White, Breaking Bad (TV)

[۲۲] Artemis & Apollo, Greek Mythology

[۲۳] Mickey & Mallory Knox, Natural Born Killers (F)

[۲۴] Jack Sparrow & Will, Pirates of the Caribbean (F & VG)

[۲۵] Legolas & Gimli, Lord of the Rings (Lit & F & VG)

[۲۶] Hector & Achillies, The iliad (Lit & F & Co)

[۲۷] Prince & Dark Prince, Prince of Persia: The Two Thrones (VG)

 

ترجمه شده از: http://tvtropes.org/pmwiki/pmwiki.php/Main/Foil

 

انتقال یافته از وبلاگ قبلی: http://frozenfireball.mihanblog.com/post/36

 

برای دیدن بقیه عناصر به صفحه معرفی عناصر داستان بروید.

 

 

فویل (Foil) | معرفی عناصر داستانی (۱۹)
به این مطلب امتیاز دهید.
2 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.


    • فربد آذسن says:

      صد در صد. به نظرم تنها شباهت واتسون و شرلوک هلمز اینه که جفتشون آدمای درونگرایین. وگرنه از همه لحاظ زمین تا آسمون با هم فرق دارن و همین تفاوتشون ویژگی‌های شخصیتی طرف مقابل رو هرچه بیشتر می‌بره زیر ذره‌بین.

      پاسخ