گفتگوی آزاد

    این صفحه جایگزین پست ثابت در وبلاگ خواهد بود.   نمایش تمامی نظرات

۲۵ مغلطه‌ی رایج + فهرست کامل مغلطه‌ها به همراه هایپرلینک | مغلطه به زبان آدمیزاد (آخرین شماره)

پروژه‌ی ترجمه‌ی محتوای کتاب و سایت Logically Fallacious در تاریخ ۱۷ فروردین ۱۳۹۸ شروع شد و اکنون، در تاریخ ۳۰ تیر ۱۳۹۹، پس از معرفی ۳۱۳ مغلطه‌ی جورواجور به پایان رسیده است. مطالبی که در سایت دیجی‌کالا مگ (و متعاقباً سایت شخصی خودم) تحت عنوان «م…

مغلطه‌‌های درجه‌دو (B-List Fallacies) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۳۱۳-۲۲۹)

محض یادآوری، یک مغلطه‌ی منطقی (Logical Fallacy) شامل سه ویژگی زیر است:  ۱. مغلطه باید خطا در برهان و استدلال (Reasoning) باشد، نه خطا در بیان واقعیات (Factual).  ۲. مغلطه باید به طور رایج در استدلال به کار رود، یا در قالب خود استدلال یا تفسی…

مغلطه‌‌ی جبرگرایی نسبت به گذشته (Retrospective Determinism) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۲۲۸)

تعریف: مغلطه جبرگرایی نسبت به گذشته موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی فرض را بر این بگیرد که چون چیزی در گذشته اتفاق افتاده، ضرورتاً باید اتفاق می‌افتاد و نمی‌شود هیچ پیامد دیگری به جای آن متصور شد.  معادل انگلیسی: Retrospective Determinism معادل‌ها…

مغلطه‌‌ی کار خدا (God Wildcard Fallacy) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۲۲۷)

تعریف: مغلطه کار خدا موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی برای توجیه دلیل و منطقی که نقض شده ادعا کند که این اتفاق کار خداست و هیچ‌کس از کار خدا خبر ندارد. این مغلطه یکی از دگرگونی‌های مغلطه‌ی داده‌ی ناموجود (شماره‌ی ۱۵۷)‌ است، با این تفاوت که در این م…

مغلطه‌‌ی ضرورت (Fallacy of Necessity) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۲۲۶)

تعریف: مغلطه ضرورت به مغلطه‌ای در یک قیاس منطقی (Syllogism) اشاره دارد که در آن ضرورت در نتیجه‌گیری بیان شده، ولی در دو فرضیه بیان نشده است.  معادل انگلیسی: Fallacy of Necessity معادل لاتین:‌ fellacia necessitas الگوی منطقی:  A ضرورتاً B است.  …

مغلطه‌‌ی خواسته‌اندیشی (Wishful Thinking) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۲۲۵)

تعریف: مغلطه خواسته‌اندیشی موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی تمایل شدیدش به حقیقت داشتن چیزی را جایگزین دلیل و مدرک برای صحت‌سنجی آن کند. خواسته‌اندیشی (که بیشتر یک سوگیری شناختی است تا مغلطه) همچنین باعث می‌شود شخص در راستای رسیدن به نتیجه‌ی دلخو…

مغلطه‌‌ی نادانی خودسرانه (Willed Ignorance) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۲۲۴)

تعریف: مغلطه نادانی خودسرانه موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی حاضر نباشد اطلاعات یا داده‌هایی را که باورهای فعلی‌اش را نقض می‌کنند مدنظر قرار دهد،‌ چون دوست ندارد باورش را تغییر دهد.  معادل انگلیسی: Willed Ignorance الگوی منطقی:‌ من به X اع…

مغلطه‌‌ی مقایسه‌ی ضعیف (Weak Analogy) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۲۲۳)

تعریف: مغلطه مقایسه‌ی ضعیف موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی با استفاده از مقایسه سعی کند درست یا غلط بودن یک استدلال را نشان دهد، ولی مقایسه‌ای ضعیف و فاقد تاثیر دلخواه. به‌عبارت دیگر، تفاوت‌های آن با استدلال بیشتر از شباهت‌های آن است.  معادل انگلیسی: Wea…

مغلطه‌‌ی خطای کاربرد-اشاره (Use-Mention Error) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۲۲۲)

تعریف: مغلطه خطای کاربرد-اشاره موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی واژه‌ای را که برای اشاره به چیزی به کار برده شده، با خود آن چیز اشتباه بگیرد. برای پرهیز از این خطا، رسم است که واژه‌ای را که برای اشاره به چیزی به کار برده شده در گیومه «» قرار داد یا با…

مغلطه‌‌ی تضاد ناموجه (Unwarranted Contrast) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۲۲۱)

تعریف: مغلطه تضاد ناموجه موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی تضمن (Implicature) را با تلویح (Implication) یکسان در نظر بگیرد، در حالی‌که از لحاظ منطقی اینطور نباشد. تضمن رابطه‌ی بین بیانیه (Statement) و گزاره (Proposition) است. تلویح رابطه‌ی بین گزاره‌ها (ی…