نوشته‌ها

گفتگوی آزاد

  [wise-chat]   این صفحه جایگزین پست ثابت در وبلاگ خواهد بود.   نمایش تمامی نظرات

مغلطه‌‌ی خیرخواهی (Righteousness Fallacy) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۱۹۲)

تعریف: مغلطه خیرخواهی موقعی اتفاق می‌افتد که فرض شود کسی که نیتش خیر است، حرفش حق است. این مغلطه با مغلطه‌ی حق‌به‌جانب بودن (Self-Righteousness Fallacy) رابطه‌ی نزدیکی دارد.  معادل انگلیسی: Righteousness Fallacy الگوی منطقی:  شخص ۱ ادعای…

مغلطه‌‌ی عامل خودارجاع‌دهنده (Retrogressive Causation) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۱۹۱)

تعریف: مغلطه عامل خودارجاع‌دهنده موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی پای عامل/علت حادثه‌ای را وسط بکشد تا اثر به‌جامانده از آن را ماست‌مالی کند، یا به منبع/منشاء چیزی اشاره کند تا اثر آن منبع/منشاء را خنثی کند.  معادل انگلیسی: Retrogressive Causatio…

مغلطه‌‌ی مقایسه‌ی نسبی (Relative Privation) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۱۹۰)

تعریف: مغلطه مقایسه‌ی نسبی موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی با مقایسه کردن یک سناریو با بهترین یا بدترین حالت آن، سعی کند آن را بهتر یا بدتر از چیزی که هست جلوه دهد.  معادل انگلیسی: Relative Privation معادل‌های جایگزین: می‌تونست بهتر باشه، می‌ت…

مغلطه‌‌ی جسمیت بخشیدن (Reification) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۱۸۹)

تعریف: مغلطه جسمیت بخشیدن موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی درباره‌ی مفهومی انتزاعی (باوری انتزاعی یا موقعیتی فرضی) طوری حرف بزند که انگار مفهومی انضمامی، واقعی یا فیزیکی است. به عبارت ساده‌تر، این مغلطه موقعی اتفاق می‌افتد که درباره‌ی یک ایده طوری…

مغلطه‌‌ی برگشت به حد وسط (Regression Fallacy) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۱۸۸)

تعریف: مغلطه برگشت به حد وسط موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی برای موقعیتی طبیعتاً بی‌ثبات که بالا پایین زیاد دارد علتی تعیین کند، بدون این‌که این بی‌ثباتی طبیعی را لحاظ کند.  معادل انگلیسی: Regression Fallacy معادل‌های جایگزین: مغلطه‌ی ارتجاع، مغلطه‌…

مغلطه‌‌ی تعلیق به هیتلر (Reductio ad Hitlerum) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۱۸۷)

تعریف: مغلطه تعلیق به هیتلر موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی به قصد خراب کردن استدلالی،‌ آن را به هیتلر یا حزب نازی ربط دهد. در این دوره‌ی تاریخی، هیتلر یکی از منفورترین و جنجالی‌ترین شخصیت‌های تاریخی در جهان غرب است، بنابراین اگر یک استدلال هر ا…

مغلطه‌‌ی تعلیق به محال (Reductio ad Absurdum) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۱۸۶)

تعریف: مغلطه تعلیق به محال موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی با تاکید و تمرکز افراطی روی دلالت ضمنی ضمنی یک گزاره، به نتیجه‌ای محال/مضحک بر پایه‌ی آن برسد. استدلال‌هایی که در آن‌ها از عبارات مطلق‌گرایانه مثل «همیشه»، «هیچ‌وقت»، «همه»، «هیچ‌کس» و… ا…

مغلطه‌‌ی نکته‌ی انحرافی (Red Herring) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۱۸۵)

تعریف: مغلطه نکته‌ی انحرافی موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی موضوع بحث را عوض کند و آن را به سمتی پیش ببرد که برای جواب دادن به آن آماده‌تر است. این مغلطه به طفره رفتن (مغلطه‌ی شماره‌ی ۷۳) ارتباط نزدیکی دارد. ولی تفاوت‌شان در این است که نکته‌ی انحر…

مغلطه‌‌ی توجیه کردن (Rationalization) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۱۸۴)

تعریف: مغلطه توجیه کردن موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی سعی کند ادعایش را با دورویی و تزویر توجیه کند،‌ چون می‌داند دلیل اصلی برای بیان آن ادعا یا به اندازه‌ی کافی متقاعدکننده نیست، یا شرم‌آورتر از آن است که بتوان علنی بیانش کرد، یا زیادی تند و…

مغلطه‌‌ی علت سوال‌برانگیز (Questionable Cause) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۱۸۳)

تعریف: مغلطه علت سوال‌برانگیز موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی تصور کند یک چیز علت چیز دیگری است، صرفاً به خاطر این‌که آن دو معمولاً به هم ربط داده می‌شوند.  معادل انگلیسی: Questionable Cause معادل لاتین: cum hoc ergo propter hoc معادل‌های…