مطالب توسط فربد آذسن

مغلطه‌‌ی ناپیرو (Non Sequitur) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۱۶۷)

تعریف: مغلطه ناپیرو موقعی اتفاق می‌افتد که نتیجه‌ی استدلال به فرضیه‌های آن ربطی نداشته باشد. در استدلال‌های غیررسمی، نتیجه‌ی کاذب یا ناپیرو موقعی اتفاق می‌افتد که دلیل یا مدرک ارائه‌شده به نتیجه‌ی گرفته‌شده ربطی ندارد یا ارتباطش بسیار کمرنگ است.  معادل انگلیسی: Non Sequitur معادل‌های جایگزین: مغلطه‌ی بی‌ربطی،‌ نتیجه‌ی کاذب، اظهار ناوابسته به موضوع مورد […]

مغلطه‌‌ی اسکاتلندی واقعی (No True Scotsman Fallacy) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۱۶۶)

تعریف: مغلطه اسکاتلندی واقعی موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی ادعایی کلی‌گرایانه مطرح کند («همه‌ی»، «تک‌تک»، و…)‌، طرف مقابل غلط بودن ادعایش را ثابت کند و گوینده به جای این‌که اشتباه خود را بپذیرد، ادعای کلی‌گرایانه‌ی خود را به ادعای جزئی‌گرایانه تقلیل دهد و هیچ معیار عینی‌ای (Objective) برای جزئی‌گرایی‌اش ارائه نکند. همچنین تعیین استثناهای من‌در‌آوردی […]

مغلطه‌‌ی نیروانا (Nirvana Fallacy) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۱۶۵)

تعریف: مغلطه نیروانا موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی راه‌حلی واقع‌گرایانه را با راه‌حلی آرمان‌گرایانه مقایسه کند و بر اساس معیارهای غیرممکن و این تصور که در «دنیای آرمانی» راه‌حل واقع‌گرایانه بی‌فایده است، آن را رد کند، بدون توجه به این نکته که گاهی‌اوقات بهبود شرایط موجود بهترین تصمیم است.  معادل انگلیسی: Nirvana Fallacy معادل‌های جایگزین: […]

مغلطه‌‌ی اخذ نتیجه‌ی سلبی از فرضیه‌ی ایجابی (Negative Conclusion from Affirmative Premises) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۱۶۴)

تعریف: مغلطه اخذ نتیجه‌ی سلبی از فرضیه‌ی ایجابی مغلطه‌ای صوری است و می‌توان آن را این‌گونه توصیف کرد: نتیجه‌ی یک قیاس منطقی در فرم استانداردش سلبی است، ولی هر دو فرضیه ایجابی است. هر فرم صحیحی از قیاس منطقی مطلق که بیانگر یک فرضیه‌ی سلبی باشد، باید حداقل یک نتیجه‌ی سلبی داشته باشد. معادل انگلیسی: […]

مغلطه‌‌ی نفی گزاره‌ی مقدم و تالی (Negating Antecedent and Consequent) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۱۶۳)

تعریف: مغلطه نفی گزاره‌ی مقدم و تالی مغلطه‌ای صوری است و موقعی اتفاق می‌افتد که در استدلالی که در آن گزاره‌ی مقدم و تالی باید با یکدیگر جایگزین شوند، جایگزینی اتفاق نیفتد. شکل صحیح چنین استدلالی به شرح زیر است:  اگر P پس Q.  بنابراین اگر غیرQ، در نتیجه غیرP.  اگر دقت کنید، می‌بینید که […]

مغلطه‌‌ی ناتورالیستی (Naturalistic Fallacy) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۱۶۲)

تعریف: مغلطه ناتورالیستی موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی بر اساس آنچه طبیعتی «است»، آنچه را که «باید/نباید اخلاقی باشد» تحکیم کند. این مغلطه بسیار رایج است و بیشتر مردم به خاطر پذیرفته بودن هنجارهای اجتماعی و اخلاقی مغلطه‌آمیز بودن چنین بیاناتی را تشخیص نمی‌دهند. چنین بیاناتی منطق را دور می‌زنند و کسی هم نمی‌پرسد چرا […]

مغلطه‌‌ی مقایسه‌ی چندگانه (Multiple Comparisons Fallacy) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۱۶۱)

تعریف: مغلطه مقایسه‌ی چندگانه به استدلال‌های استقرایی (Inductive Arguments) مربوط می‌شود. در چنین استدلال‌هایی همیشه احتمال این وجود دارد که با وجود صحیح بودن فرضیه‌ها، نتیجه‌ی به‌دست‌آمده اشتباه از آب دربیاید. به این مسئله «سطح اطمینان» (Confidence Level) گفته می‌شود. در هر پژوهش یا نظرسنجی‌ای، سطح اطمینان زیر ۱۰۰٪ است. اگر سطح اطمینان ۹۵٪ باشد، […]

مغلطه‌‌ی تغییر ملاک‌ها پس از رسیدن به توافق (Moving the Goalposts) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۱۶۰)

تعریف: مغلطه تغییر ملاک‌ها پس از رسیدن به توافق موقعی اتفاق می‌افتد که هربار شخصی جوابی قابل‌قبول به پرسش‌ها و استدلال‌های طرف مقابلش بدهد، طرف مقابل استدلال‌ها و پرسش‌های بیشتری مطرح کند و به هیچ جوابی راضی نشود.  معادل انگلیسی: Moving the Goalposts معادل‌های جایگزین: عقب بردن دروازه‌، تغییر هدف برای رسیدن به توافق، دبه […]

مغلطه‌‌ی اخلاق‌گرایی (Moralistic Fallacy) | مغلطه به زبان آدمیزاد (۱۵۹)

تعریف: مغلطه اخلاق‌گرایی موقعی اتفاق می‌افتد که شخصی بر اساس باورهای اخلاقی‌اش درباره‌ی مسئله‌ای وابسته به واقعیت نتیجه‌گیری کند.  این مغلطه نقطه‌ی مقابل مغلطه‌ی ناتورالیستی (Naturalistic Fallacy) است.  ادوارد سی. مور (Edward C. Moore)، در مقاله‌ای که در سال ۱۹۵۷ منتشر کرد، مغلطه‌ی اخلاق‌گرایی را این‌گونه تعریف کرد: مغلطه‌ای که به خاطر عدم تمایز بین […]

Snake Pass: پلتفرمری که در آن پریدن ممکن نیست! | جعبه‌ابزار بازی‌سازان (۶۲)

چند سالی می‌شود که کانال یوتیوب جعبه‌ابزار بازی‌سازان (Game Maker’s Toolkit) در ویدئوهایی کوتاه و آموزنده به بررسی و توصیف جنبه‌های مختلف بازی‌های ویدئویی و مفاهیم مربوط به این حوزه می‌پردازد.  من تصمیم گرفتم محتوای این ویدئوها را با کمی تصرف و منطبق کردن آن با مدیوم نوشتار، به فارسی برگردانم. این سری مقالات برای […]